Polska starość

Dodał admin, 2008-07-10 Autor / Opracowanie: Monika Kulińska

Starość i starzenie się społeczeństw i jednostek stały się na przełomie wieków zagadnieniami wielokrotnie dyskutowanymi w różnych kręgach i różnych aspektach.

<  1  2  3    >

Elżbieta Trafiałek podejmuje problemy, które przestały być powszechnie nagłaśniane, wręcz modne w minionym już czasie, mimo że są wciąż aktualne chociażby dlatego, że narastają i pozostały w znacznej mierze nierozwiązane. Postawia ona diagnozę, dotyczącą warunków życia ludzi starszych oraz wskazanie kierunków działań i sposobów kompensowania niedostatków. Uważa, że my – jako społeczeństwo, nie potrafiliśmy w ostatnim dziesięcioleciu wykorzystać potencjału tkwiącego w starszym pokoleniu i że zaprzepaściliśmy tym okresie tkwiący w nim kapitał.
Ukazany jest tutaj proces polskiej transformacji systemowej na tle wybranych teorii socjologicznych i ekonomicznych dotyczących zmiany społecznej, integracji społecznej, przekształceń struktury społecznej, relacji między procesami gospodarczymi a dobrobytem. Opisane zostały zmiany w stylu życia Polaków, w tym także i w elementach systemu wartości. Brak akceptacji dla kierunku zachodzących zmian, brak ich zrozumienia – częsty właśnie w przypadku osób starszych, nie nadążających za dokonującymi się przekształceniami – spowodował zachwianie się poczucia bezpieczeństwa. Dla znacznej grupy ludzi starszych postęp przybrał oblicze biedy i wykluczenia. Wzmaga to pesymistyczne, ale niestety dalece prawdopodobne stwierdzenie, iż powinniśmy spodziewać się dalszego ograniczenia wsparcia ze strony państwa dla tych, którzy nie nadążają za zachodzącymi zmianami.
Autorka obrazuje starość jako zjawisko mające także wymiar jednostkowy, określa pojęcie starości, jej fazy, zróżnicowania, przebieg i specyfikę potrzeb tego etapu życia. Informuje nas także o prawach osób starszych i źródłach tych praw. Stwierdza, że w sytuacji znacznego ograniczenia szeregu uprawnień tej populacji, najczęściej łamane jest prawo do rehabilitacji i prawo do pracy. Taką sytuację tłumaczy ona kondycją polskiej gospodarki ogólnym poziomem zaspokajania potrzeb różnych grup społecznych. W wielu miejscach podkreśla ona, że okres transformacji utrwala w naszym społeczeństwie negatywny stereotyp starości, który bardzo szkodzi społecznej atmosferze starzenia się, więc nie tylko ludziom po 60. roku życia, ale też młodszym i starzejącym się pokoleniom. Właściwa atmosfera starzenia się jest niezbędna zarówno dla ograniczenia istniejących negatywnych zjawisk-powszechnych w fazie starości Polaków, ale i dla skuteczności planowanych działań.